3 marca 2026 r. w Ośrodku Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. prof. Jana Rosnera we Wrocławiu odbyła się jubileuszowa, V edycja konferencji „Czy słyszałeś, że hałas szkodzi?”, zorganizowana w ramach obchodów Światowego Dnia Słuchu ustanowionego przez Światową Organizację Zdrowia - World Health Organization.
Tegoroczne hasło - "Od społeczeństwa dla szkół" - wyznaczyło kierunek debaty: jak skutecznie chronić słuch dzieci i młodzieży w środowisku edukacyjnym oraz w czasie wolnym.
Odpowiedzialność zaczyna się od świadomości
Konferencję otworzyła dyrektor Ośrodka, Agata Kostyk-Lewandowska, podkreślając, że problem hałasu przestał być wyłącznie zagadnieniem przemysłowym:
Ochrona słuchu to dziś nie tylko kwestia bezpieczeństwa pracy, ale przede wszystkim inwestycja w rozwój młodego pokolenia. Szkoła powinna być miejscem sprzyjającym koncentracji, komunikacji i zdrowiu - a nadmierny hałas realnie te wartości ogranicza.
Jak zaznaczali eksperci, według danych międzynarodowych nawet około 90 milionów młodych osób na świecie doświadcza problemów ze słuchem. Skutki są długofalowe - od trudności w nauce i rozwoju mowy, po ograniczenia społeczne i zawodowe w dorosłym życiu.
Eksperci o zagrożeniach i profilaktyce
W programie znalazły się dwa panele eksperckie oraz wystąpienia specjalistów reprezentujących środowiska naukowe, medyczne i techniczne. Wśród prelegentów znaleźli się m.in.:
- przedstawiciele Politechniki Wrocławskiej;
- eksperci 3M;
- reprezentanci Okręgowego Inspektoratu Pracy we Wrocławiu;
- specjaliści z instytucji medycznych i organizacji zajmujących się profilaktyką niedosłuchu.
Zbigniew Kołodyński z OIP Wrocław zwrócił uwagę, że edukacja w zakresie zagrożeń hałasem powinna zaczynać się znacznie wcześniej niż w momencie podjęcia pracy zawodowej:
Jeżeli chcemy skutecznie chronić słuch pracowników przyszłości, musimy zacząć od uczniów. Świadomość ryzyka związanego z hałasem - zarówno środowiskowym, jak i rekreacyjnym - powinna być elementem powszechnej edukacji.
Z kolei dr Paweł Górski z 3M podkreślał znaczenie właściwego doboru i dopasowania ochronników słuchu:
Sam fakt używania ochronników to za mało. Kluczowe jest ich prawidłowe dopasowanie - tylko wtedy zapewniają realną ochronę. W praktyce różnice w skuteczności mogą być bardzo duże.
Podczas konferencji uczestnicy mieli możliwość nie tylko wysłuchać wykładów, ale również wziąć udział w warsztatach oraz skorzystać z bezpłatnych badań słuchu i badań dopasowania ochronników.
Hałas w szkołach i w słuchawkach – realne wyzwania
Eksperci zwracali uwagę na kilka szczególnie istotnych obszarów ryzyka:
- nadmierny hałas w salach lekcyjnych i na korytarzach szkolnych;
- zbyt głośne korzystanie ze słuchawek (często powyżej 85 dB);
- długotrwała ekspozycja na głośną muzykę podczas wydarzeń masowych;
- brak regularnych badań słuchu u dzieci i młodzieży.
Podkreślano także, że uszkodzenie słuchu postępuje często stopniowo i bezboleśnie - dlatego bywa niezauważone przez wiele lat.
Ciekawostki dotyczące ochrony słuchu
Podczas konferencji przywołano również kilka faktów, które szczególnie zapadły uczestnikom w pamięć:
- już 8 godzin dziennie przy poziomie 85 dB (odpowiednik ruchliwej ulicy) może prowadzić do trwałego uszkodzenia słuchu,
- każde zwiększenie natężenia dźwięku o 3 dB oznacza podwojenie dawki hałasu, jaką otrzymuje ucho,
- dzieci regenerują się szybciej niż dorośli, ale ich narząd słuchu jest równie podatny na mikrourazy,
- prawidłowo dobrane ochronniki słuchu mogą ograniczyć ekspozycję na hałas nawet o kilkadziesiąt decybeli – pod warunkiem właściwego dopasowania.
Wspólna inicjatywa środowisk nauki, administracji i biznesu
Organizatorami wydarzenia byli: Ośrodek Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. Profesora Jana Rosnera, ATEST Ochrona Pracy oraz 3M, przy współpracy m.in. z Politechniką Wrocławską, Okręgowym Inspektoratem Pracy we Wrocławiu oraz partnerami reprezentującymi środowiska medyczne i techniczne.
V edycja konferencji potwierdziła, że ochrona słuchu to temat wymagający współpracy wielu środowisk - od szkół i rodziców, przez ekspertów medycznych, po instytucje nadzorcze i producentów rozwiązań ochronnych.
Dziękujemy wszystkim prelegentom, partnerom i uczestnikom za zaangażowanie oraz merytoryczną dyskusję. Wierzymy, że wspólne działania przełożą się na realne zmiany w zakresie profilaktyki utraty słuchu wśród dzieci i młodzieży.
Do zobaczenia podczas kolejnych inicjatyw Ośrodka Szkolenia PIP.